آزادی و آزادگی از نظر عرفا و شعرا

اخبار ایران و جهان

مسیر جاری: صفحه اصلي•مقالات•معارف اسلامی•اخلاق اسلامی•(فضائل اخلاقی (ارزشها

تبلیغات در سایت

پیوندهای ویژه

• ساخت خانه با قطعات بوئینگ 747!!...

• ردپاي تفرقه

• ببخشيد! شما محبوب مرا نديده‏ايد؟...

• تکنیک‌های تنفس درمانی

• سایت تخصصی آندروید

• انقلاب اسلامي امام خميني(ره)،...

• باورتون میشه اینها کیک باشه...

• اولين فراماسون ايراني كيست؟...

• دشوارترین امتحان الهی

• آب در نگاه شعرا

• وااااي... دوباره ديشب بارون‌...

• تاثير مال و مقام در آخرت

• تصاویر دیدنی از پروانه های بسیار...

• انگليس از ديدگاه آيت‌الله كاشاني(ره)

• مهدي شخصي نه مهدي نوعي

• سینمای غرب چگونه به صهیونیسم...

• سريال‌هاي خارجي با ما چه مي‌کنند؟...

• ولايت فقيه در صحيحه زراره

• گونه های بسیار زیبای پروانه...

• آينده انقلاب اسلامي از نگاه...

• کتاب آسمانی پس از ظهور

• داستان شگفت انگيز يك پزشك

• فوت و فن نگهداري يخچال و فريزر...

• امیر المومنین عليه السلام و...

• سفری به دنیای دیدنی حیوانات

• من گمراه بودم

• چرا ما بايد براي سلامتي امام...

• نامه تاريخى استاد شهريار به...

گزارش تصویری

اخبار تازه

اسامی کامل برگزیدگان سی‌امین جشنواره بین‌المللی فیلم فجر

در حالی سی‌امین جشنواره بین‌المللی فیلم فجر با برگزاری آیین اختتامیه به کار خود پایان داد که «روزهای...

ارتش انگلیس تا سال ۲۰۲۰ میلادی نابود می شود

به گزارش فارس به نقل از روزنامه انگلیسی “اکسپرس”، با وجود برنامه ریزی های دولت لندن برای اجرای سیاست...

نکونام:شرمنده ژاوی و بارسا شدیم

هافبک ایرانی تیم فوتبال اوساسونا گفت: «پس از بازی مقابل گرانادا برای مسابقه مقابل قطر به تهران می آیم.»

مگر رئیس دولت در همه امور کارشناس ارشد است؟

روند بازار و واقعیت‌های آن باید به صورت علمی و کارشناسی بررسی شود.‌ نباید یک سیاستمدار بدون آگاهی از...

فتاح: مسوولان راهپیمایی مردم را به خود نگیرند

پرویز فتاح ، وزیر سابق نیرو ، یکشنبه شب مهمان "پارک ملت" بود و در این برنامه زنده تلویزیونی به سوالات...

جزییات سفر محرمانه «رئیس موساد» به آمریکا

نشریه «دیلی بست»، جزییات تازه‌ای از سفر محرمانه رئیس موساد به واشنگتن منتشر کرد.

به من رای بده گوشی تلفن همراه بگیر!

این نامزد انتخابات و اطرافیان وی از توان اقتصادی و مالی بالایی برخوردار هستند.

جزئیات پرداخت تسهیلات اشتغالی

معاون وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی با اعلام اینکه استانها گزارش عملکرد 10 ماهه بانکها در تسهیلات دهی...

هشدار انتخاباتی دادستان به رسانه ها

دادستان عمومی و انقلاب تهران خاطرنشان كرد: مردم ایران در مقاطعی كه آرمان های آنها مورد تهدید واقع شده...

گروگانگيری در يكی از ادارات ايلام

فرمانده انتظامی استان ايلام علت گروگانگيری صبح روز گذشته که در يکی از ادارات کل استان رخ داد را موضوع...

فعال ‌شدن پایگاه موساد در مرز ایران

روزنامه انگلیسی تایمز نوشت که سازمان جاسوسی رژیم صهیونیستی (موساد) بتازگی یک پایگاه جاسوسی علیه ایران...

سرنوشت آینده جهان از دید آیات و روایات ده گانه

حضرت آيت الله سبحاني در پاسخ به سوالي در خصوص «آينده جهان از نظر قرآن و روايات» تشريح کرده‌اند طبق نص...

حزب الله به رژیم صهیونیستی حمله می کند

الجزیره به نقل از سایت فرانسوی 'اینتلیجنس آنلاین' گفت: « 'حزب الله' لبنان قصد هجوم به اسرائیل را دارد.»

راهپیمایی 22 بهمن امسال عظیم‌ترین و پرشکوهترین راهپیمایی پس از انقلاب بود

دبیرکل جبهه پیروان خط امام و رهبری با بیان اینکه مجلس آینده قطعاً مهمترین مجلس پس از انقلاب خواهد بود،...

دفعات نمایش: 560

شنبه 22 اسفند 1388

آزادی و آزادگی از نظر عرفا و شعرا

عرفا و شعرای ما از حریت و آزادی و آزادگی بسیار گفته اند. حافظ خود را "غلام همت آن می داند که در زیر این چرخ کبود از هر چه رنگ تعلق پذیرد آزاد است". او در میان همه درختان، تنها به حال سرو رشک می برد که " از بار غم آزاد آمده است " منظور این بزرگان از آزادی، آزادی از قید تعلق خاطر است، یعنی دلبستگی نداشتن، شیفته و فریفته نبودن. ولی آزادی و آزادگی چیزی بیشتر از دلبستگی نداشتن می خواهد، رشته هائی که آدمی را وابسته و ذلیل و ضعیف و عاجز و زبون می سازد، تنها از ناحیه قلب و تعلقات قلبی نیست، خوگیریهای جسمی و روحی به شرائط اضافی و مصنوعی که ابتداء برای زیباتر کردن و رونق بخشیدن به زندگی و یا برای کسب قدرت و قوت بیشتر به وجود می آید و بعد به شکل یک اعتیاد " طبیعت ثانیه " می گردد. هر چند مورد علاقه قلبی نباشد و بلکه مورد نفرت باشد، رشته های قویتری برای اسارت انسان به شمار می رود و بیش از تعلقات قلبی، آدمی را زبون می سازد. عارف وارسته دل به دنیا نبسته ای را در نظر بگیرید که عادت به چای و سیگار و افیون طبیعت ثانیه او شده است و تخلف از غذاهائی که به آنها عادت کرده موجب مرگ او می شود چنین شخصی چگونه می تواند آزاد و آزاده زیست نماید.
دلبستگی نداشتن شرط لازم آزادگی است اما شرط کافی نیست، عادت به حداقل برداشت از نعمتها و پرهیز از عادت به برداشت زیاد، شرط دیگر آزادگی است. ابو سعید خدری که از اکابر صحابه رسول خدا است، آنجا که در مقام توصیف حالات آن حضرت بر می آید اولین جمله ای که می گوید اینست: «کان صلی الله علیه و آله خفیف المؤونه؛ یعنی رسول خدا کم خرج بود با اندک به سر می برد، با مؤونه بسیار کم می توانست زندگی خود را ادامه دهد».
آیا این فضیلت است که کسی خفیف المؤونه باشد؟ اگر صرفا از جنبه اقتصادی در نظر بگیریم که ثروت کمتری را مستهلک می کند جواب اینست که نه، و لااقل فضیلت مهمی نیست. ولی اگر موضوع را از جنبه معنوی، یعنی از جنبه حداکثر آزادی نسبت به قیود زندگی مورد مطالعه قرار دهیم، جواب اینست: آری فضیلت است، فضیلت بزرگی هم هست، زیرا تنها با احراز این فضیلت است که انسان می تواند سبکبار و سبکبال زندگی کند، تحرک و نشاط داشته باشد. آزادانه پرواز نماید، در نبرد دائم زندگی سبک به پا خیزد. منحصر به عادات فردی نیست، تقید به عادات و رسوم عرفی در نشستن و برخاستنها، در رفت و آمدها، در معاشرتها، در لباس پوشیدنها و امثال اینها بار زندگی را سنگین و آهنگ حرکت را کند می کند. حرکت در میدان زندگی مانند شناوری در آب است هر چه وابستگی ها کمتر باشد امکان شناوری بیشتر است، وابستگیهای زیاد این امکان را سلب و خطر غرق شدن پیش می آورد. اثیرالدین اخسیکتی می گوید:
در شط حادثات برون آی از لباس *** کاول برهنگی است که شرط شناور است

فرخی یزدی می گوید:

زعریانی ننالد مرد با تقوا که عریانی ***بود بهتر به شمشیری که از خود جوهری دارد

باباطاهر رباعی دارد که می گوید:

دلا راه تو پر خار و خسک بی *** گذرگاه تو بر اوج فلک بی
گر از دستت برآید پوست از تن ***برآور تا که بارت کمترک بی

سعدی نیز داستانی در باب هفتم گلستان آورده است و می گوید:

" توانگر زاده ای دیدم بر سر گور پدر نشسته، و با درویش بچه ای مناظره در پیوسته که صندوق تربت ما سنگین است و کتابه رنگین و فرش رخام انداخته و خشت فیروزه در او ساخته، به گور پدرت چه ماند، خشتی دو فراهم آورده، و مشتی دو خاک بر آن پاشیده. درویش پسر این بشنید و گفت: " تا پدرت زیر آن سنگهای گران بر خود بجنبیده باشد پدر من به بهشت رسیده بود".
اینها همه تمثیلهائی است برای سبکباری و سبکبالی که شرط اساسی تحرکها و جنبشها و جهشها است. جهشها و جنبشها و مبارزات سرسختانه و پیگیر بوسیله افرادی صورت گرفته که عملا پای بندیهای کمتری داشته اند، یعنی به نوعی " زاهد " بوده اند. گاندی با روش زاهدانه خویش امپراتوری انگلستان را به زانو در آورد. یعقوب لیث صفار به قول خودش نان و پیاز را رها نکرد که توانست خلیفه را به وحشت اندازد. در عصر ما، مقاومت حیرت انگیز ویت کنگ مدیون آن چیزی است که در اسلام " خفت موونه" خوانده می شود. یک ویت کنگ، قادر است با مشتی برنج روزهای متوالی در پناهگاهها به سر برد و با حریف نبرد کند. کدام رهبر مذهبی یا سیاسی است که نازپروردگی منشأ تحولی در جهان شده است و یا کدام سرسلسله، قدرت را از خاندانی به خاندانی منتقل کرده است و لذت گرا بوده است.

ثبت نظر شما

نام و نام خانوادگی

نشانی پست الکترونیکی

متن نظر شما

زینب

سلام رباعی باباطاهر واقعا زیباست! خیلی ممنون. بهره بردم.

سه شنبه 3 خرداد 1390

ارتباط با ما

نقشه سایت