دوران بلوغ وفشارهای روانی

دوران بلوغ در بیشتر نوجوانان همراه با فشار و استرس می‏باشد. این فشارها باعث بروز هیجان‏ها، مشکلات عاطفی و گاهی روانی برای آنها می‏شود و نوجوانان را دچار
کج‏خلقی و بی‏حوصلگی می‏کند.
دسته‏ای از این دوستان سعی می‏کنند این گونه فشارهای روانی را با عکس‏العمل‏هایی همچون: بازگشت به دوران کودکی و بروز رفتارهای کودکانه، همانندسازی و نسبت دادن خصوصیات مثبت دیگران به خود، برون‏فکنی و نسبت دادن تمایلات ناپسند خود به دیگران، دلیل‏تراشی و توجیه نامعقول برای رفتارهای غیر منطقی خود و ... بروز دهند.
دسته‏ای دیگر نیز در برابر فشارها و استرس‏های روانی، واکنش‏های هیجانی از قبیل: نگرانی، ترس، احساس حقارت و پوچی، احساس گناه و خصومت و پرخاشگری از خود نشان می‏دهند. این دسته از دوستان، اعتماد به نفس ندارند و خود را دست‏کم می‏گیرند؛ به استعدادهای خود اجازه بروز و شکوفایی نمی‏دهند و موفقیت‏ها و نقاط مثبت خود را هیچ می‏انگارند. آنها اکثر اوقات دچار افکار پریشان هستند و نمی‏توانند از زندگی پیرامون خود و حتی سرگرمی‏هایی که قبلاً به آن علاقه‏مند بودند، لذت کافی ببرند. هیچ چیز برای آنها خوشایند نمی‏باشد و دائما احساس غم و اندوه می‏کنند. خلاء وجودی و بی‏معنایی و پوچی این دوستان را آزار می‏دهد و به بروز رفتارهای منفی وا می‏دارد.
«زینب» دوست 16 ساله و نوجوان‏مان از «قم» با ما این گونه درددل می‏کند:
«اصلاً فکر نمی‏کردم کسی در این دنیا باشد که مرا به عنوان یک موجود زنده قبول داشته باشد. الان که شما به حرف‏ها و درددل‏های من گوش می‏کنید خیلی خوشحالم زیرا احساس می‏کنم کسی هم پیدا شده که به من توجه کند. من به خاطر نابسامانی وضعیت خانواده‏ام همیشه در اضطراب و ترس و نگرانی به سر می‏برم. اگر بخواهم کاری انجام بدهم با بی‏حوصلگی و بی‏دقتی انجام می‏دهم و وقت خود را بسیار تلف می‏کنم. ناامیدی و احساس گناه و خلاء و پوچی مرا رنج می‏دهد و به گوشه‏گیری و انزوا وا می‏دارد. هیچ هدفی در زندگی ندارم و کاملاً بدون برنامه و بی‏هدف عمر خودم را سپری می‏کنم. پدر و مادرم آنقدر درگیر مشکلات خودشان با یکدیگر هستند که کمترین توجهی به من و مسائل من ندارند. بعضی وقت‏ها دوست دارم ساعت‏ها بخوابم تا هیچ چیز را احساس نکنم، گاهی اوقات هم شدیدا دچار بی‏خوابی و پریشانی می‏شوم و افکار منفی و ناخوشایند تمام روح و روانم را احاطه می‏کند.»
فشارهای روانی و استرس، نتیجه عواملی همچون: احساس ناامنی در خانواده و جامعه، احساس بی‏کفایتی و بی‏لیاقتی، نداشتن اعتماد به نفس، ضعف بنیه اخلاقی و اعتقادی، حوادث غیر منتظره مثل فوت نزدیکان و دوستان و ... می‏باشد.
از بین بردن این گونه فشارها نیازمند از بین بردن عوامل ایجادکننده آن می‏باشد. دوران بلوغ، زمان برانگیختگی احساسات و مزاحمت‏های عاطفی است و نوجوان در این دوره بیش از قبل نیازمند محبت، برقراری ارتباطات صحیح و راهنمایی و مشاوره می‏باشد. متأسفانه گاهی اوقات والدین آنچنان سرگرم و مشغول کار خود و یا گرفتار نابسامانی‏های عاطفی و اخلاقی همدیگر می‏باشند که از فرزندان و نوجوانان خود غافلند و آنچه را در مقام یک پدر و مادر باید انجام بدهند، به انجام نمی‏رسانند.
مهم‏ترین گام برای از بین بردن استرس‏های فرزندان، داشتن یک تکیه‏گاه مطمئن و پناهگاهی امن که همان کانون گرم خانواده است، می‏باشد. ایجاد یک محیط گرم و سرشار از محبت و عاطفه و جدیت، کمک شایانی به این گونه از نوجوانان می‏کند. پس والدین باید با رفتارهای دوستانه و ایجاد یک محیط سرشار از مهر و محبت و عشق به نوجوانان خود، آرامش روحی و روانی هدیه کنند.
گام اساسی و مهم دیگر، عمل به دستورات خداوند و زندگی در سایه تمسّک به اهل بیت(ع) می‏باشد. توسل به معصومین(ع) و توکل به خداوند، به انسان می‏آموزد که در زندگی، خود و محیط پیرامون و هدف خود را بشناسد و جایگاه خودش را پیدا کند و از پوچی و تنهایی و بی‏معنایی بیرون آید.
توکل به خداوند بسیاری از نگرانی‏ها و استرس‏های روزمره و بی‏حوصلگی و کج‏خلقی‏ها را از بین می‏برد و به انسان آرامش قلبی و امیدواری می‏بخشد. «الا بذکر اللّه‏ تَطْمَئِنُّ الْقُلوبُ». (سوره رعد، آیه 38)
بنابراین دوستان نوجوان و جوان باید با توکل به خدا و شرکت در مجالس روحانی و دعا به روح خود جلایی تازه ببخشند؛ زیرا اگر به وسیله دعا به درگاه خداوند نزدیک بشوند دیگر احساس ضعف و درماندگی و غم و اندوه نمی‏کنند. دوستان با دعا، وجود خود و استعدادهای خود را قدر می‏دانند و موفقیت و شکست در کارها را به خواست خداوند می‏دادند. در هر مرحله از او کمک می‏خواهند و مسلما خود نیز با اراده‏ای وصف‏نشدنی به پیش می‏روند. در کنار این عوامل، مراجعه به روان‏پزشک و پزشک نیز برای از بین بردن فشارهای عصبی و روحی بسیار مؤثر است. حالت‏های فشارهای روانی اصولاً با تغییراتی در خُلق و خوی جوانان شروع می‏شود و آنها را دچار غم و اندوه می‏کند. حتی گاهی اوقات این حالت‏ها بر جسم آنها نیز اثر می‏گذارد و افکار بیهوده و پوچ باعث پرخوابی و یا بی‏خوابی آنان می‏شود. از طرفی، در بعضی از دوستان این گونه ناملایمت‏ها باعث پرخوری شدید یا کم‏خوری می‏گردد. اگر این موارد در حالت جزئی و ابتدایی درمان نگردد و از پزشک و روان‏پزشک جهت دارودرمانی و روان‏درمانی در همین حد کمک و مشاوره صورت نگیرد، ممکن است این حالات هفته‏ها و ماهها طول بکشد و سپس منجر به افسردگی گردد. در هنگام افسردگی، نوجوان تمام امور را زیر ذره‏بین می‏گذارد و از پشت شیشه مات و کدر بدبینی به پیرامون خود می‏نگرد. احساس حقارت و پوچی تمام وجود او را فرا می‏گیرد و حوادث خوب هیچ نقشی در زندگی او ندارند. پس مراجعه به روان‏شناس یا روان‏پزشک و بهره بردن از تخصص و تجارب حرفه‏ای آنها، کمک بزرگی به نوجوانان و جوانان در برطرف نمودن مشکلات عاطفی و روانی می‏کند.
به امید اینکه هرگز فشارهای روانی را جدی نگیرید و با آنها مقابله کنید.

مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات آموزشگاه رایانه اخبار ایران و جهاناخبار ایران و جهاناخبار ایران و جهانبانک سوال و جوابجوان امروزدانلود نرم افزار