چگونه مي‏توان مطالعه‏اي خوب و مفيد داشت؟

مطالعه خوب و مفيد، وابسته به امور مختلفي است كه عبارتند از:

1. مطالعة مناسب، به ويژه مطالعة متون دشوار، بايد زماني باشد كه انسان بيشترين نشاط را دارد؛ ولي خواندني‏هاي تفريحي يا اخبار و... را در مواقع خستگي نيز مي‌توان انجام داد.
2. مكان مناسب از نظر داشتن نور كافي، سكوت و نبودن هر چيزي كه حواس را پرت مي‏كند؛ مانند تابلوهاي هنري، ريخت و پاش وسايل شخصي، درجه حرارت نامناسب و... .
3. استفاده از لوازم كمك آموزشي مناسب.
4. نشاط روحي‏ - رواني و سلامت جسمي. در اين رابطه، نرمش صبحگاهي، كمك شاياني به شما مي‏كند.
5. تناسب متن مورد مطالعه با سطح فكر و نياز.
6. تنظيم وضعيت، مانند رعايت فاصله و نشستن به گونه‏اي كه كاملا بر متن مسلط باشيد و پرهيز از لميدن.
7. داشتن شيوه و روشي براي فهم بهتر متون. در اين رابطه، به توضيحات زير توجه كنيد: بندشناسي، جان‌مايه اصلي نگارش‏ها، بندها (پاراگراف‌ها) مي‏باشند و كسي كه به مطالعة متون مي‏پردازد، اگر شناخت درستي از بندها نداشته باشد، تا حدي سرگردان مي‏شود و كمتر يا ديرتر به درك مطلب اصلي مي‏رسد. بنابراين، اول بايد بدانيم يك بند از چه عناصر و مؤلفه‏هايي تشكيل مي‌شود؛ تا به سرعت بتوانيم مطالب لازم را از دل آن بيرون كشيده، پيامش را دريافت كنيم. هر بند مشتمل بر يك موضوع يا عنوان اصلي (Main Topic Sobyect) مي‌باشد كه تمام بند، پيرامون آن سخن مي‏گويد.

البته بندها از نظر كيفيت داراي اقسام مختلفي از قرار زيرند:

1. توصيفي؛ بندهايي كه به شرح و بيان ويژگي‏ها، اوصاف و خواص موضوع مي‏پردازند.
2. تحليلي؛ بندهايي كه به تجزيه و تحليل موضوع اصلي و مؤلفه‏ها و عناصر تشكيل دهندة آن مي‏پردازد.
3. تعليلي؛ بندهايي كه به بيان علل و عوامل و شرايط پيدايش موضوع مي‏پردازند. در راستاي مسئلة فوق، ممكن است يك بند شامل چند موضوع فرعي (Subtopics) باشد كه همة آنها در ارتباط با موضوع اصلي باشند و مطالعه كننده بايد مواظب باشد كه بين موضوع اصلي و موضوعات فرعي، اشتباه نكند و ذهن خود را به انحراف نكشاند؛ مثلا ممكن است شما در يك بند، علل مشكلات رفت و آمد در تهران را مطالعه كنيد. در اين جا، موضوع اصلي، مشكلات رفت و آمد تهران و نوع قضيه، از قسم سوم است و موضوع مذكور، مانند محوري است كه تمام مطالب ديگر، گرد آن مي‏چرخند. آن گاه در لابه‌لاي مطالب زياد و با شرح و تفصيلات و تمثيلات متعدد، ممكن است شما سه موضوع را پيدا كنيد كه موضوعاتي فرعي و در رابطه با موضوع اصلي هستند و آنها عبارتند از: زيادي ماشين‌ها، بي‌نظمي در رانندگي و عرض كم خيابان‏ها.
سه مطلب فوق، چه بسا به اين صراحت و وضوح بيان نشده و در لابه‌لاي جمله‏هاي مختلف، پيچيده شده باشد؛ ولي مطالعه كننده بايد بكوشد با سرعت هر چه تمام‏تر، اين مطالب را از لابه‌لاي حرف‏هاي پراكنده، بيرون كشد و در ذهن خود يا بر صفحه كاغذ، ترسيم نمايد؛ آن گاه با خواندن آن، به راحتي مي‏تواند از موضوع اصلي به فرعي برسد و مطالب را خلاصه و دسته‏بندي كند.
نكتة ديگري كه بايد به آن توجه كنيد، اين است كه نويسندگان براي بيان مطالب خود در بندهاي كتاب‏ها و مقالات، از شيوة واحدي پيروي نمي‏كنند و از نظر روش نيز به سه دستة زير تقسيم مي‏شوند:
1. برخي ابتدا به شرح توصيفي يا تحليلي پرداخته، موضوع اصلي را در آخر بند، به صورت نتيجه‏گيري بيان مي‏كنند.
2. برخي از آنها موضوع اصلي را به صورت تيتر يا جملة كوتاهي در اول بند ذكر كرده، سپس به توصيف يا تحليل و تعليل آنها مي‏پردازند و به دنبال آن، موضوعات فرعي را مي‏آورند.
3. برخي ممكن است در لابه‌لاي عبارات، آن هم به صورت تلويحي و نامصرح، به موضوع اصلي اشاره كنند. بنابراين، كليد فهم يك متن، شناخت بندهاست و كليد شناخت بندها نيز به دست آوردن موضوع اصلي و سپس موضوعات فرعي و كيفيت نسبت و رابطة آنها با يكديگر است؛ يعني شناخت ماهيت و چگونگي بند از نظر توصيفي، تحليلي يا تعليلي بودن است. اكنون پيشنهادهايي تقديم مي‏گردد و لازم است با جديت تمام، برنامة زير را به مدت سي روز، اجرا كنيد:
1. در هر روز، يك ساعت را براي مطالعه، طبق برنامة پيشنهادي اختصاص دهيد.
2. متني متناسب با سطح درك و آگاهي خود براي مطالعه انتخاب كنيد.
3. زمان مطالعه به گونه‌اي باشد كه بيشترين نشاط را دارا باشيد و صبح زود بهتر است.

4. مكان مطالعه، بايد داراي ويژگي‏هاي زير باشد:

الف) نور كافي داشته باشد.
ب) دور از سر و صدا و رفت و آمد ديگران باشد.
ج) فاقد چيزي باشد كه مانع تمركز حواس مي‌شود.
5. وضعيت خود را به گونه‏اي تنظيم كنيد كه بر متن مورد مطالعه، كاملا مسلط باشيد؛ مثلاً در حال خوابيدن يا لميدن به چپ و راست، مطالعه نكنيد و فاصلة لازم را نيز رعايت كنيد.
6. يك مداد و يك دفتر (بدون پاك‌كن، زيرا اصل بر آن است كه اشتباه نكنيد و چيزي را پاك نكنيد) در كنار خود بگذاريد.
7. سر ساعت معين، مطالعه را شروع و با سرعت هر چه تمام‏تر، يك صفحه از كتاب را مطالعه كنيد.
8. پس از پايان صفحه، بي‌درنگ كتاب را ببنديد و هرگز دوباره به همان مطلب نگاه نكنيد و به آن صفحه مراجعه نكنيد و به سرعت، مطالب اصلي متني را كه خوانده‏ايد، با مداد در دفتر يادداشت كنيد و اگر مطلبي يادتان نيامد، يا احساس كرديد كه آن را نفهميده‏ايد، اعتنا نكنيد و رد شويد و چنان كه تذكر داده شد، هرگز به متن مراجعه مجدد نكنيد؛ زيرا در صورت مراجعه از اول، ميزان دقت و قدرت فراگيري ذهن شما كاهش يافته و با اين كار، ضربة بزرگي به خود خواهيد زد.
9. سپس صفحة دوم را شروع كرده، با سرعت هر چه تمام‏تر، ادامه دهيد و در صورت امكان، روي هيچ مطلبي درنگ نكنيد؛ حتي اگر آن را نفهميديد؛ زيرا سرعت مطالعه به تدريج، موجب سرعت فهم و يادگيري مي‏شود و بر عكس، درنگ در آن، ذهن را كند و تنبل بار مي‏آورد. اين برنامه را يك ساعت ادامه دهيد.
10. در پايان، تعداد صفحاتي را كه مطالعه كرديد را يادداشت كنيد.
11. هر روز بر سرعت خود در مطالعه و نوشتن آن چه فهميده‏ايد، نسبت به قبل، بيفزاييد.
12. در پايان سي روز، نتيجه و كيفيت كار و ميزان گسترش فهم و مقدار سرعت افزون شده را گزارش كنيد.
علاوه بر آن چه گذشت، يك دوره آموزش تندخواني براي شما بسيار مفيد و لازم است؛ زيرا هر چند مطالعة متون علمي نيازمند دقتي افزون بر ديگر متون است، اما تندخواني، سرعت فراگيري ذهن، تمركز حواس و قدرت و سرعت ديد را بيشتر مي‏سازد و هر اندازه در اين زمينه بيشتر تمرين كنيد، موفقيت افزون‏تري در درس‌ها و مطالعات خود كسب خواهيد كرد.

مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات آموزشگاه رایانه اخبار ایران و جهاناخبار ایران و جهاناخبار ایران و جهانبانک سوال و جوابجوان امروزدانلود نرم افزار