افزايش خلاقيت و نوآوري در مراكز فرهنگي

هر سازمان مجموعه اي از عوامل انساني، ساختاري، فني، تكنولوژي، فرهنگي و ساير عناصر محيطي است كه جهت تحقق هدف هاي از پيش تعيين شده به صورت مشترك در تلاش و تعامل هستند. رشد سازمان و تداوم آن، ارتباط نزديكي با نيازها و خواسته هاي انساني و چگونگي برآورده شدن آنها دارد. از وظايف مدير است كه از ميان نيروهاي انساني، گروهي توانا بسازد، كاركناني كه بتوانند تصميم بگيرند، راه حل هاي تازه براي مسائل پيدا كنند، خلاقيت داشته باشند و در مقابل كار مسئول باشند.
پيشرفت هاي روزافزون جوامع امروزي مرزهاي سازماني را برداشته و نوآوري ها و خلاقيت ها ديگر از بالا به پايين ديكته نمي شوند بلكه با طراحي ساختارهاي نوين بر پايه همكاري و اشتراك، مشاركت به عنوان رايج ترين موضوع و لازمه كار با گروه هاي انساني مطرح گرديده است.
با ورود به عرصه مديريت نوين شاهد اين واقعيت هستيم كه تكنولوژي همه چيز را تحت تاثير خود قرار داده است و نظام تعليم وتربيت نيز از اين امر مستثني نمي باشد. نظام آموزشي كنوني تنها بر پايه تئوريات و نظرياتي است كه دانش آموز با تلاش متعلم و پشتكار خويش آنها را خوب به اذهان مي سپارد ولي آنگاه كه پاي عمل به ميان مي آيد تربيتي صورت نگرفته و مهارتي كسب نشده است و از آنجايي كه قالب بسياري از كتاب هاي درسي و ساير مواد آموزشي با روش هاي سنتي انجام پذيرفته سيستم آموزش وپرورش تا حصول نتايج، آرمان و اهداف مورد انتظار فاصله بسيار دارد كه اين خود همانند ديگر سازمان هاي سنتي مستلزم تغييرات سازماني اساسي و بنياديني است كه با برنامه ريزي، شناخت و آگاهي همراه باشد.
نيروي انساني به عنوان محور تحول و عنصر اساسي هر سازمان كه خود متاثر از اطلاعات و ارتباطات مي باشد عمل مي كند، انديشه توانمند كردن، برانگيختن و مشاركت همه بيش از پيش محسوس تر مي شود و به عنوان سه عامل اساسي ارتقاي بهره وري كاركنان تاثير قابل ملاحظه اي در تفكر و انديشه مديران خواهد داشت.
هر نوع كاري به سازماندهي و سياست هاي خاص احتياج دارد. نظام تعليم وتربيت يك كار ويژه به حساب مي آيد و نگاه به آموزش وپرورش براي دستيابي به سطح بالاي اثربخشي و كارآمدي و باروري نيروي انساني مي بايست با آگاهي از ميزان خلاقيت و تقويت آن به دنبال تعالي مراكز آموزشي از حالت سنتي به مراكزي با عملكرد عالي صورت گيرد به گونه اي كه در آن بهبود مستمر يادگيري توسط همگان اجرا شده و به عنوان يك فرهنگ در بين دانش آموزان درآيد و آنچه كه در تفكر يك سازمان بايستي گنجانده شود آينده سازي و فراهم آوري شرايط آن است با اين انديشه كه به بهبود و تغيير به عنوان يك برنامه درازمدت و مستمر بهره وري پرداخته شود.
در نظام هاي آموزشي تاكيد عمده بر پرورش خلاقيت دانش آموزان است و معيار اساسي موفقيت اين نظام ها نيز در اين است كه چقدر افراد با فكر و خلاق تربيت مي كنند و به تعبيري ديگر معلم خوب را كسي مي دانند كه تفكر و چگونگي استفاده از اطلاعات را به دانش آموزان ياد دهد و آنان را خلاق بار آورد. خلاقيت و نوآوري امري است كه وجود آن دائما در هر سازماني احساس مي شود. در واقع وجود محققان تعليم ديده، توانا، باانگيزه و همچنين آزمايشگاه هاي تخصصي مجهز لازمه پيشرفت، نوآوري و خلاقيت مي باشند.
خلاقيت را به كارگيري توانايي هاي ذهني براي انجام يك فكر يا مفهوم جديد دانسته اند كه از مسائل كوچك براي انجام يك كار خاص شروع مي شود و قبل از اينكه حاكي از نبوغ باشد حاصل انجام كار است. بنابراين در راستاي به كارگيري فنون پرورش خلاقيت، بايستي ابتدا از بارش افكار (طوفان مغزي) به عنوان بهترين ابزار استفاده كرد كه در اين راستا توجه به اين مطلب كه هيچ انتقادي نبايد بر هيچ نظريه اي صورت پذيرد، براي دستيابي به حداكثر نظرات تلاش گردد. حتي نظرات تكراري نيز يادداشت شود و در عين حال زمان مطلوب اجرا مي بايست كوتاه باشد.
در مراكز آموزشي با فرهنگ خلاقيت پذيري، ارتباطات مدير با كاركنان و دانش آموزان دوطرفه و متقابل خواهد بود، ايده هاي نو قابل قبول و از فرهنگ سوال پرسيدن حمايت مي شود، در اين مراكز از توانمندي هاي تمام كاركنان استفاده شده و افراد به صورت خودانگيخته تلاش مي كنند و در نهايت به طور مستمر نيازهاي مشتريان توسط مركز آموزشي پيش بيني شده و مشتريان با خودانگيختگي به اين مراكز روي مي آورند.
آنچه كه در راستاي فرصت و استفاده از نظرات و پيشنهادات سايرين و ايجاد جو مناسب در محيط كار براي بروز خلاقيت ها و شكوفايي استعدادها مفيد واقع مي شود برقراري سيستمي جهت پذيرش و بررسي پيشنهادات است به گونه اي كه به عنوان باور و ارزش در حفظ و بالابردن حرمت و ارزش وجودي نيروي انساني در فرهنگ سازماني و اعماق انديشه و تفكر افراد نهادينه شود البته نبايد انتظار داشته باشيم كه همگان در اين كار مشاركت داشته باشند چون برخي از افراد به دليل كار در سيستم هاي سنتي، در مقابل تغييرات كمتر واكنش نشان داده و دوست مي دارند بيشتر فرمانبر باشند و كمتر مسئوليت ها را بپذيرند. بنابراين بايستي براي تامين مشاركت آن دسته از افرادي كه مشتاق و مايل به مشاركت هستند زمينه لازم نظير فضاي آزاد و سالم جهت طرح و نقد انديشه و وسعت دادن به دامنه آگاهي ها و توانايي افراد در جهت بالابردن كيفيت خدمات و ايجاد فضاي شوق انگيز مسئوليت پذيري در راستاي آشكاركردن توانمندي هاي آنان و ابداع روش هاي تازه و ابتكاري براي بالابردن قدرت يادگيري و پرورش استعدادهاي نهفته فراهم آورده شود.
در يك نظام آموزشي معمولا افراد ذهني تحليل گر، كنجكاو، مستقل و متفكر وجود دارند و به فعاليت هاي علمي و رياضي علاقمندند. چنين افرادي معمولا نياز شديد به استقلال عمل و تحول در محيط كار و احترام دارند.
فعاليت افراد خلاق مستلزم كار مشترك است كه در اين راستا نيز داشتن مهارت هاي ارتباطي امري بسيار ضروري مي باشد البته افرادي كه براي كار خاصي انتخاب مي شوند مي بايست توانايي انجام آن را داشته باشند.
در تشكيل تيم هاي خلاق بايد افراد را در پيداكردن هم تيمان جديدي كه ارتباط مناسبي با آنان دارند آزاد گذاشت چون در اين مورد آنان نسبت به موقعيت احساس مسئوليت و پايبندي زيادتري خواهند داشت.آنچه در همبستگي و تداوم اين تيم ها مهم است، اعتماد متقابل و همكاري صميمانه بين اعضا و مديريت، همچنين هماهنگي بين خواسته ها و هدف ها است.
هميشه اين باور وجود دارد كه هر فرد در حالت عادي داراي استعدادها، قابليت ها و ظرفيت هايي از قبيل خلاقيت، نوآوري، ابتكار و اختراع است كه بر اثر پرورش و آموزش صحيح و مناسب مي توان اين استعدادها را به مرحله ظهور رساند.
از آنجايي كه فرايندهاي مديريتي، فرايندي مستمر، پيوسته و پايدار مي باشد مي بايست به بهبود بهره وري نيز به عنوان يك فرايند مديريتي نگاه كرد كه به طور مداوم جزء لاينفك عملكرد سازماني را تشكيل داده و به يك دوره زماني خاص نيز محدود نمي گردد و براي ماندگاري و بقاي آن مي بايست به عنوان يك انديشه و فرهنگ به بهره وري نگاه كرد. بنابراين از جمله مهم ترين ابزارهاي رشد و بهره وري توجه به آموزش و پرورش هدفمند نيروي انساني است و از آنجايي كه بهره وري استفاده بهينه و مطلوب از امكانات در دسترس مي باشد، بدون توجه به برنامه هاي مديريت مشاركتي كه در واقع همكاري فكري و عملي كليه افرادي است كه درباره روش هاي حل مسائل و ارتقاي بهره وري فعالانه انديشيده و حاصل آن را در قالب طرح و پيشنهاد ارائه مي دهند، همچنين با تكيه بر خلاقيت و نوآوري عناصر اصلي كه همانا توانمندي و بهره گيري از توانايي نيروي انساني به عنوان مهم ترين عوامل سازماني است، عملي نخواهد شد.

زهرا شاهدي - صبح صادق - شماره 346

مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات آموزشگاه رایانه اخبار ایران و جهاناخبار ایران و جهاناخبار ایران و جهانبانک سوال و جوابجوان امروزدانلود نرم افزار