انحراف عرفاني

پرسش:
چرا و به چه دلايلي در جهان اسلام عرفان و تصوف به انحراف كشيده شد به گونه اي كه حتي امروز نيز با جريان هاي عرفاني و صوفيانه كاذب، منحرف و متعددي مواجه هستيم كه با آموزه هاي عرفان ناب اسلامي تفاوتهاي بنيادين دارد؟
پاسخ:
پاسخ جامع و مانع به اين پرسش نياز به يك پژوهش گسترده و عميق، تخصصي و بنيادين دارد، تا ريشه هاي معرفتي، تاريخي و رفتاري چنين انحراف، تحريف، عوام زدگي، بدعت و التقاط در حوزه معنويت گرايي و سلوكي را به تفصيل مورد بررسي و تحقيق قرار داده، و به طور صريح و شفاف ريشه ها و زمينه هاي انحراف را براي آگاه سازي عموم مردم تبيين نماييم. اما اگر بخواهيم پاسخي اجمالي و محوري به اين سؤال داده باشيم ضروري است به اهم عوامل و زمينه هايي كه نقش حياتي و كليدي در اين رابطه داشته اند اشاره كنيم:
1- عدم تصفيه، تبيين و عرضه بعد معنوي و باطني اسلام يا عدم معرفي عرفان حقيقي اسلام.
2- تعامل گسترده و بدون پشتوانه فرهنگي و تئوريك با اديان و جريان هاي معنوي و عرفاني در شرق و غرب جغرافياي طبيعي، سياسي و فرهنگي قرون اوليه.
3- نقش حاكمان اموي و به ويژه عباسي در تبليغ، حمايت وگسترش جريان هاي عرفاني كه با حكومت و خلافت آنها درگيري و اصطكاك نداشته، بلكه از نظر فرهنگي زمينه ساز و توجيه كننده اعمال حكومتي آنان باشد.
4- مهجوريت «امامت و ولايت» و سنت و سيره معصومين(ع) در جريان انحراف عميقي كه در صدر اسلام درباره مسأله قرآن و عترت پيش آمد و دامن زدن اين اختلافات به وسيله اخلاف آنها.
5- تحولات سياسي- اجتماعي در درون جامعه اسلامي به ويژه حمله مغولان.
6- گرايش حاكمان به تجمل گرايي و اشرافيت و وجود تبعيض طبقاتي و ظلم و جورها كه بازخوردي چون گرايش عده اي به انزوا و روحيه زهدورزي و سلوكي را در پي داشته و شايد عده اي از باب «مبارزه منفي» با حاكميت و اعتراض به وضع موجود به چنين روش هايي دست زده اند و....
7- اختلاف نظرهاي كلامي- فلسفي و فقهي-سلوكي بين رهبران فرهنگي- فكري جامعه، عدم تنقيح محل نزاع، تكفير، تبعيد و حتي كشتن برخي دانشمندان، دخالت خلفا و سوءاستفاده از نزاع عالمان ديني كه همگي نقشي نسبتاً برجسته در انزواگزيني و در خود فرورفتن و درون گرايي در جامعه پديد آورد و...
8- عدم تبيين محل اختلاف هاي حوزه عرفان نظري و عملي به صورت كارآمد در متن جامعه و وجود اختلاف نظرهاي علمي و حتي فقهي درباره برخي مسايل سلوكي و گرايش عده اي به هم و گريز از يكديگر با پوشش عرفان و سير و سلوك.
9- ملامت و دلزدگي از بي مبالاتي ها و تناقض هاي گفتار با رفتار در ميان رهبران روحاني و معنوي جامعه و...
10- تهاجم فرهنگي خزنده و تئوريك دشمن به عرفان اصيل و ناب اسلامي و كمك به ترويج عرفان هاي مسئوليت ستيز و تعهدگريز كه با اهداف استعمارگرانه آنان در ستيز نباشد.
11- عدم مديريت هوشمند، جامع نگر، واقعيت شناس و دردمند در حوزه فرهنگ، هنر، نشر، كتب، مجلات و عدم مديريت در حوزه هاي پژوهش تا نياز شناسانه، مخاطب محورانه، مسأله فهمانه و شبهه شناسانه به حل گره هاي كور فكري- علمي و پژوهشي جامعه بويژه نسل جوان اقدام كنند و حتي فعالانه با جريان هاي انحرافي در حوزه عرفان و تصوف برخورد كنند و....
البته گرايش به عرفان هاي آييني كاذب و سكولاريستي و ليبراليستي كه از دنياي متجدد و غرب وارد فرهنگ و تمدن جامعه اسلامي شده است، با عرفان هاي بدعت، تجمل، عافيت، قدرت، شهوت و... سازگار است نه با عرفان معنويت گرا و خدامحور كه منجر به كسب كمالات روحي و معنوي براي انسان سالك مي گردد.

روزنامه کیهان

مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات آموزشگاه رایانه اخبار ایران و جهاناخبار ایران و جهاناخبار ایران و جهانبانک سوال و جوابجوان امروزدانلود نرم افزار