فلسفه شدن،‌مبناى هماهنگ‌سازى

فلسفه شدن،‌مبناى هماهنگ‌سازى فرهنگ وعمل اجتماعى

بخش دوم وپاياني

فلسفه شدن فلسفه‌اى است که روش‌ها را در سه حوزه هماهنگ مى‌کند اول روش فهم معارف دينى برپايه حجيت را سامان مى‌دهد و دوم فهم کاربردى را برمبناى اسلام يعنى اسلاميت فهم کاربردى را سامان مى‌دهد و سوم جريان اسلامى در فهم اجرايى و دولت وهماهنگى‌سازى منطق را دراين سه حوزه برعهده دارد لذا شما مى‌بينيد که اگر اين هماهنگى اتفاق بيفتد بين مفاهيم کاربردى و معارف دينى شما هماهنگى هست و مويد همديگر هستند- نه اينکه تعارضى با همديگر ندارند- وهمچنين بين هر دوى اينها و مفاهيم اجرايى‌تان - آن چيزى که الان وجود ندارد - بين اينها تعارض وجود دارد.

بنابراين تحقق عدالت بر مبناى دين هم مفاهيم اجرايى و هم مفاهيم کاربردى رانيازمند است که يکى در دولت و در دستگاه‌هاى اجرايى تحقق پيدا مى‌کند و ديگرى در دانشگاه و آکادمى‌ها و همچنين است در مفاهيم دينى . زيرا مفاهيم دينى نيز بايد هماهنگ شوند که اين کار حوزه‌ها است.
توصيه‌ها و راهبردها
در حوزه ما نيازمند به سه چيز هستيم که عبارتند از :-1 حکمت حکومتى -2 فقه حکومتى -3 اخلاق حکومتى‌. يعنى آنچه که معارف دينى ماپشت سر دارد فقه فردى ، حکمت فردى واخلاق فردى است. سخن اين است که معارف دينى‌اى داريم که اصلا به عرصه‌ احکام اجتماعى پا نگذاشته است شما پاره‌اى از احکام اجتماعى را درآن مى‌بينيد ولى اين غير از فقهى است که بتواند کنترل عينيت را به عهده بگيرد و برنامه‌ريزى کلان و توسعه داشته باشد يعنى فقه ناظر به کلان اجتماعى و برنامه‌ريزى تکامل و توسعه اجتماعى فقه ديگرى است.
سخن من اين نيست که فقهى است مباين با اين فقه بلکه بايد بين عرصه‌هاى مختلف فقه و معارف دينى هماهنگى وجود داشته باشد. درحوزه اخلاق نيز همين طور است اخلاقى که ما تعريف کرديم اخلاق فردى است وهمچنين حکمت نيز به همين صورت اين بدان معنا نيست که دين جامع نبوده وناظر به حکمت حکومتى و فقه حکومتى واخلاق حکومتى نيست. بلکه جامعيت دين غير از جامعيت معارف دينى است اين را هيچ عالم دينى ادعا نکرده است و يک رهاورد جديد و حرف جديدى نيست هيچ عالم دينى ادعاى برابر بين فهم خود ودين را نمى‌کند . حجيت فهم خودش را به اثبات مى‌‌رساند و مى‌گويد: اين فهم که من از دين دارم بين من وخدا در عرصه‌اى که مى‌خواهم عمل کنم حجت است. حجيت غير از برابرى است هيچ عالمى ادعاى برابرى نمى‌کند حتى در فقه و احکام حقوقى که مستندترين عرصه معارف دينى هستند هيچ فقيه جامع‌الشرايطى ادعاى برابرى نمى‌کند.
بنابراين ما مدعى جامعيت دين هستيم و به همين دليل مى‌‌گوييم که بايد تفقه در دين به شکل جامع‌تري- البته برپايه يک روشى که آن روش به حجيت رسيده باشد نه در پايه تکيه به عينيت - انجام بگيرد . يعنى از منظر تکامل ابزار به دين نگاه نکنيم بلکه از منظر تکامل حجيت به فهم دينى نگاه کنيم و فرق بين تئورى قبض و بسط ،ديناميسم قرآن يا هرمنوتيک و امثال اينها با اين نظريه در همين است که در اينجا از منظر تکامل حجيت به تکامل معرفت دينى نگاه مى‌شود و بر محور تکامل معرفت دينى تکامل مفاهيم کاربردى واجرايى شکل مى‌گيرد اما در آن عرصه‌ها کاملا برعکس است. از منظر تکامل ابزار است که توسعه معرفت دينى اتفاق مى‌افتد يعنى تکامل نياز با يک مکانيسم جبرى پيش مى‌رود با يک مکانيسمى که تحت کنترل دين نيست. اين تکامل نياز ،‌تکامل ابزار وتکامل اطلاعات را مى‌آورد. اين تکامل ارتباطات در يک ديالوگ و تعامل به تکامل معرفت دينى ختم مى‌شود. اين تکامل معرفت نيست ومعرفت رانيز به حجيت نمى‌رساند . در اين سه عرصه فهم دينى بايد بر پايه حجيت تکامل پيدا کند کما اينکه وقتى فهميديم در اين سه عرصه راه پيدا کرد بايد معارف کاربردى واجرايى نيز بر محور اين معارف دينى حداکثرى شکل بگيرد . آ‌ن‌گاه هماهنگى بين اين حوزه‌ها موجب مى‌شود که شما يک نظام هماهنگ اطلاعات تخصصى داشته باشيد که کاملا همديگر را تائيد مى‌کنند.
اين روشن است که اگر شما نتوانيد منطق فهم دينتان رامنطق حداکثرى کنيد فهمتان ازدين حداکثرى نخواهد بود و با فهم حداقلى از دين ساماندهى حداکثرى ممکن نيست. چالشى که الان در جامعه ما وجود دارداين است که ما با فهم دينى و معرفت دينى که حداکثرى نيست دنبال اداره حداکثرى هستيم يعنى مى‌گوييم دين درهمه عرصه‌ها دخالت مى‌کند اما معرفت دينى که ما داريم در همه عرصه‌ها جامع نيست و اين به معناى عدم جامعيت دين نيست. نقطه ديگر اينکه اين مطلب به معناى حرمت نهادن به زحمات عالمان در اعصار گذشته نيست زيرا معنا ندارد که فهم عالمان دينى جامع باشد. دين جامع است وهمه دين شکار يک عالم نمى‌شود نه شکار يک عالم بلکه شکار همه علما در طول تاريخ نيز نمى‌شود. فهم دين فهمى است تکامل پذير منتهى بايد بر مبناى حجيت تکامل پيدا کند. اگر بر مبناى حجيت تکامل پيدا نکند تعامل از جانب عينيت بادين اتفاق مى‌افتد.
اتفاقا مخاطره‌اى که الان فرهنگ دينى جامعه ما را تهديد مى‌کند همين است که چون اين تعامل در حال اتفاق افتادن است اگر شما از منظر منطق جديد - منطقى که بتواند فهم دينى را در همه حوزه‌ها به حجيت برساند ودين حداکثرى را به حجيت برساند - به معرفت دينى نگاه نکنيد اين تعامل از جانب عينيت اتفاق مى‌افتد وپديده‌اى ؛ مثل فقه پويا و ... شکل مى‌گيرد که الان تدريجا به چشم مى‌خورد. بخصوص در عرصه برنامه‌ريزى‌هاى کلان شما به دقت مى‌يابيد که اين تحول در حال اتفاق افتادن است. يا نفى دين مى‌کنند يا اگر مى‌خواهندنقش دين را بيان کنند از منظر فقه خرد بيان مى‌کنند يا اگر بخواهنداز منظر کلان بيان کنند دين را به نفع عينيت مصادره مى‌کنند. اين سه حادثه‌اى است که الان در عرصه معرفت دينى در جامعه ما دارد اتفاق مى‌افتد.

روزنامه رسالت

مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات آموزشگاه رایانه اخبار ایران و جهاناخبار ایران و جهاناخبار ایران و جهانبانک سوال و جوابجوان امروزدانلود نرم افزار